شهید مطهری افشاگر توطئه تاویل "ظاهر" دیانت به "بطن" الحاد و مادیت بضمیمه نقدی از استاد شهید بر "اسلام شناسی" دکتر شریعتی صفحه 71

و یا به سروده پروین اعتصامی که تحت عنوان «روح آزاد» چنین می گوید:

تو چو زرّی، ای روان تابناک***چند باشی بسته زندان خاک

بحر مواج ازل را گوهری***گوهر تحقیق را سوداگری

واگذار این لاشه ناچیز را***در نورد این راه آفت خیز را

زرّکانی را چه نسبت با سفال***شیر جنگی را چه خویشی با شغال

با خرد، صلحی کن ورائی بزن***کژدم تن را به سر، پائی بزن

هیچ پاکی هم چو تو پاکیزه نیست***گوش هستی را چنین آویزه نیست

تو یکی تابنده گوهر بوده ای***رخ چرا با تیرگی آلوده ای

از نظر پنهانی، از دل نیستی***کاش می گفتی کجائی، کیستی

محبسِ تن بشکن و پرواز کن***این نخ پوسیده از پا باز کن

تا ببینی کآنچه دیدی ما سواست***تا بدانی خلوت پاکان جداست

تا بدانی صحبت یاران خوش است***گیر و دار زلف دلداران خوش است

تا ببینی کعبه مقصود را***برگشایی چشم خواب آلود را

تا نمایندت به هنگام خرام***سِیر گاهی خالی از صیاد و دام

تا بیاموزند اسرار حقت***تا کنند از عاشقان مطلقت

با تو، پنهان از تو، چون و چندهاست***عهدها، میثاق ها، پیوندهاست

چند در هر دام، باید صید گشت؟***چند از هر دیو، باید دید کید؟

چند از تیغ، باید باخت سر؟***چند از هر سنگ، باید ریخت پر؟

و بالاخره، اقبال لاهوری (البته اقبال اواخر عمر، که از «خامی غربزدگی» به «پختگی غربزدایی» رسیده بود)«(1)» نیز، ارتزاق از همین فرهنگ متعالی کرده است که می گوید: